سرماخوردگي
سرماخوردگي عبارت است از يك عفونت ويروسي مسري در مجاري تنفسي فوقاني، از جمله بيني، گلو، سينوسها، گوشها، لولههايي كه حلق را از داخل به گوشها متصل ميكنند (شيپور استاش)، ناي، حنجره، و لولههاي نايژهاي.
علايم شايع
آبريزش يا گرفتگي بيني. آبريزش در ابتدا بيرنگ است اما بعد شدت مييابد و به رنگ زرد در ميآيد.
سرفهاي كه خلطدار نيست يا خلط كمي دارد.
گلودرد
خشونت صدا
تب خفيف
خستگي
اشك ريزش
بياشتهايي
علل
هر كدام از دست كم صد ويروسي كه ميتواند باعث سرماخوردگي شوند. ذرات ويروسي از راه هوا يا تماس با فرد بيمار، به خصوص دست دادن، انتقال مييابند.
عوامل افزايش دهنده خطر
فصل زمستان (سرماخوردگي در هواي سرد شايعتر است(
كودكاني كه به مدرسه يا مهد كودك ميروند.
سرماخوردگي در يكي از اعضاي خانواده
محيط زندگي شلوغ يا غيربهداشتي
بروز عفونت ميتواند توسط استرس، خستگي، يا آلرژي تسهيل شود.
پيشگيري
براي جلوگيري از انتقال سرماخوردگي به ديگران، از تماس بيمورد با ديگران به هنگام مرحله مسري بيماري (4-2 روز اول) خودداري كنيد.
دستان خود را مرتب بشوييد، به خصوص پس از فين كردن يا پيش از دست زدن به مواد غذايي
در صورت امكان، از بودن در مكانهاي شلوغ، خصوصاً در زمستان، خودداري كنيد.
داشتن يك رژيم غذايي سالم و متعادل كه حاوي مركبات و ساير منابع ويتامين ـ ث به ميزان زياد باشد.
عواقب مورد انتظار
بهبود خود به خودي در عرض 14-7 روز
عوارض احتمالي
عفونت باكتريايي در گوش، گلو، سينوس، يا ريهها
درمان
اصول كلي
براي تخفيف گرفتگي بيني، از آب نمك (نصف قاشق چايخوري نمك در يك فنجان آب گرم) استفاده كنيد، به اين صورت كه 3-2 قطره از اين محلول آب نمك را در هر سوراخ بيني بچكانيد.
- از دستگاه بخور براي افزايش رطوبت هوا استفاده كنيد. دستگاه بخور بايد هر روز تميز شود.
- در مورد كودكي كه هنوز نميتواند فين كند، از يك دستگاه مكش ترشحات مخصوص شيرخواران استفاده كنيد. اگر ترشحات مخاطي ضخيم و چسبناك باشد، آن را با 3-2 قطره آب نمك رقيق و نرم كنيد. در سوراخ بيني كودكان از وسايلي مثل گوش پاك كن استفاده نكنيد. در عرض، ترشحات را در بيرون از سوراخ بيني توسط يك دستمال كاغذي يا پنبه پاك كنيد. دستمال را در اطراف سوراخ بيني بچرخانيد و ترشحات را از داخل بيني خارج كنيد.
داروها
هيچ دارويي، از جمله آنتيبيوتيكها، نميتواند سرماخوردگي را معالجه كند. البته براي تخفيف علايم ميتوان از داروهايي مثل استامينوفن، داروهاي ضدگرفتگي بيني، قطره يا افشانه (اسپري) بيني، داروهاي ضد سرفه و صافكنندههاي گلو استفاده كرد.
ممكن است با مصرف دوزهاي بالاي ويتامين ـ ث (تا 1000 ميليگرم در روز) دوره بيماري كوتاه شود فعاليت
استراحت در رختخواب ضروري نيست، اما بايد از فعاليت شديد پرهيز كرد. اصولاً بهتر است استراحت بيشتري داشته باشيد.
رژيم غذايي
رژيم غذايي عادي. البته مايعات بايد بيشتر مصرف شود، مثل آب، آب ميوه، چاي، و نوشيدنيهاي گازدار. در اين شرايط به پزشك خود مراجعه نماييد
اگر يكي از موارد زير به هنگام بيماري رخ دهد:
- افزايش درد گلو، يا ظاهر شدن لكههاي سفيد يا زرد روي لوزههاي يا ساير قسمتهاي گلو
- بروز حملات سرفه كه مدت آنها بيش از فواصل بين اين دورهها باشد؛ بروز سرفهاي كه خلط ضخيم، زرد ـ سبز رنگ يا خاكستري دارد؛ بروز سرفهاي كه بيش از ده روز طول بكشد؛ يا بروز مشكل تنفسي در بين حملات سرفه
- اگر نتوانيد سرماخوردگي را از آنفلوانزا افتراق دهيد.
- اگر تب چندين روز طول بكشد يا تب بالاي 3/38 درجه سانتيگراد داشته باشيد .
- بروز لرز شديد، درد قفسه سينه يا تنگي نفس
- بروز گوش درد يا سردرد
- ظاهر شدن بثورات پوستي؛ آبي يا خاكستري شدن لبها، پوست، يا بستر ناخنها
- درد در دندانها يا روي سينوسها
- بيحالي يا تحريكپذيري غيرمعمول
- هذيان گويي و تيرگي شعور
- بزرگ و دردناك شدن گرههاي لنفاوي در گردن
- خوب شير نخوردن بچه از پستان يا شيشه شير